ตั้งเงินเดือนพนักงานจบใหม่ ทำอย่างไรให้เหมาะสมและเป็นธรรม
การกำหนดเงินเดือนให้พนักงานจบใหม่ดูเหมือนตัดสินใจง่าย แต่ในความเป็นจริงเป็นจุดที่บางองค์กรพลาดโดยไม่รู้ตัว ไม่ว่าจะตั้งสูงเกินจนกดดันโครงสร้างภายใน หรือตั้งต่ำเกินจนดึงคนเก่งไม่อยู่ตั้งแต่ก้าวแรก ปัญหาทั้งสองอาจย้อนกลับมาเป็นปัญหาซ้ำทุกปีที่เปิดรับนักศึกษาจบใหม่
บทความนี้รวบรวมแนวทางการตั้งเงินเดือนพนักงานจบใหม่ให้มีหลักเกณฑ์ที่อธิบายได้ สอดคล้องกับโครงสร้างเงินเดือนภายใน และแข่งขันกับตลาดได้
เหตุใดการตั้งเงินเดือนจบใหม่จึงสำคัญกว่าที่คิด
เงินเดือนแรกเข้าของพนักงานจบใหม่กระทบโครงสร้างทั้งระบบในสองทาง นอกเหนือจากต้นทุนของคนคนนั้น
ทางแรกคือเรื่องของภาวะเงินเดือนบีบอัด (pay compression) หรือภาวะที่เงินเดือนพนักงานใหม่กับพนักงานเก่าในระดับเดียวกันใกล้กันเกินไป สาเหตุหนึ่งของภาวะนี้คือการเสนอเงินเดือนแรกเข้าที่ขยับตามตลาด ขณะที่การขึ้นเงินเดือนประจำปีของพนักงานเดิมไม่ขยับตาม
ทางที่สองคือสัญญาณที่ส่งถึงองค์กรเอง เงินเดือนแรกเข้าที่ผิดจากกรอบช่วงเงินเดือนของระดับนั้นบ่อยครั้งอาจแสดงว่าช่วงเงินเดือนที่ตั้งไว้ล้าสมัยและยังไม่สะท้อนตลาดปัจจุบัน
หลักเกณฑ์หลักในการกำหนดเงินเดือนจบใหม่
การตั้งเงินเดือนพนักงานจบใหม่ที่เป็นระบบมักพิจารณาจากสามฐาน
- ตำแหน่งในช่วงเงินเดือน: พนักงานจบใหม่ควรวางไว้บริเวณค่าต่ำสุดของช่วงถึงจุดใดจุดหนึ่งก่อนกึ่งกลาง ขึ้นอยู่กับว่าตำแหน่งงานนั้นกำหนดให้เส้นฐานของสายงานอยู่ที่จุดใด
- ข้อมูลตลาด: ค่าจ้างแรกเข้าในสายงานและอุตสาหกรรมเดียวกัน เป็นกรอบที่ช่วยให้รู้ว่าองค์กรกำลังแข่งขันในระดับใด
- ปัจจัยเฉพาะของผู้สมัคร: เช่น วุฒิการศึกษาที่ตรงกับข้อกำหนดของตำแหน่ง หรือทักษะเฉพาะที่เพิ่มมูลค่าได้ทันที โดยปัจจัยเหล่านี้ควรอยู่ในกรอบที่กำหนดไว้ล่วงหน้า ไม่ใช่ปล่อยให้เป็นการต่อรองรายคน
ข้อควรระวังเมื่อตั้งเงินเดือนจบใหม่
ข้อผิดพลาดที่อาจเกิดขึ้นมีอยู่หลายแบบ
ตั้งตามที่ผู้สมัครขอ โดยไม่มีกรอบ: วิธีนี้ทำให้เงินเดือนแรกเข้าขึ้นอยู่กับความสามารถต่อรองของผู้สมัครแต่ละคน มากกว่าขึ้นอยู่กับคุณค่าของงาน ผลคือในระดับงานเดียวกัน อาจมีช่วงห่างระหว่างพนักงานใหม่สองคนที่เริ่มต้นในช่วงเวลาใกล้กัน
ตั้งสูงเกินกรอบช่วงเงินเดือนระดับนั้น: บางครั้งทำเพื่อดึงผู้สมัครที่ต้องการมาก แต่ผลระยะยาวคือพนักงานคนนั้นจะมีพื้นที่การขึ้นเงินเดือนน้อยลง หรือทะลุเพดานเร็วกว่าที่ควรจะเป็น
ไม่แยกระหว่างวุฒิที่ต่างกัน: หากตำแหน่งงานรับได้หลายวุฒิ ควรมีกรอบกำหนดว่าความต่างของวุฒิสะท้อนอะไรในช่วงเงินเดือน ไม่ใช่ปล่อยให้เป็นดุลพินิจรายกรณี
วิธีวางตำแหน่งเงินเดือนจบใหม่ในช่วงเงินเดือน
เมื่อองค์กรมีช่วงเงินเดือนของแต่ละระดับงานแล้ว การวางพนักงานจบใหม่ทำได้ตามหลักดังนี้
พนักงานจบใหม่ที่เพิ่งเริ่มต้นในสายงาน ควรวางไว้บริเวณต้นถึงกลางช่วง เพื่อให้มีพื้นที่เติบโตตามผลงานและประสบการณ์ที่สะสม การวางที่จุดนี้ยังทำให้การขึ้นเงินเดือนประจำปีมีทิศทางที่ชัดเจน เพราะพนักงานยังอยู่ห่างจากเพดานพอสมควร
ตัวอย่างเชิงหลักการ (ตัวเลขสมมติ): สมมติว่าช่วงเงินเดือนของระดับเริ่มต้นของตำแหน่งหนึ่งอยู่ที่ค่าต่ำสุดถึงค่าสูงสุด 18,000-28,000 บาท จุดที่เหมาะสมสำหรับพนักงานจบใหม่ทั่วไปอาจอยู่บริเวณ 18,000-21,000 บาท ขึ้นอยู่กับว่าตลาดแรงงานในสายงานนั้นอยู่ที่ระดับใด ตัวเลขจริงต้องอิงข้อมูลตลาดและโครงสร้างของแต่ละองค์กร
ทำความเข้าใจแนวคิดช่วงเงินเดือนเพิ่มเติมได้ที่ กระบอกเงินเดือน คืออะไร
เมื่อตลาดแรงงานเปลี่ยน กรอบเงินเดือนจบใหม่ควรปรับอย่างไร
สภาพตลาดแรงงานเปลี่ยนได้ บางสายงานอาจมีค่าจ้างแรกเข้าขยับสูงขึ้นอย่างชัดเจนในช่วงสั้น หากองค์กรยังใช้กรอบเดิมโดยไม่ปรับ ผลที่ตามมาคือไม่สามารถรับคนได้ หรือต้องเสนอนอกกรอบแบบรายกรณีซึ่งสร้างความไม่สม่ำเสมอ
แนวทางที่ดีกว่าคือ ทบทวนช่วงเงินเดือนของแต่ละระดับงานตามรอบ โดยดูจากข้อมูลตลาดที่อัปเดต เมื่อช่วงเงินเดือนปรับแล้ว กรอบสำหรับพนักงานจบใหม่ก็ปรับตามโดยอัตโนมัติ ไม่ต้องตัดสินใจเป็นรายกรณี
การวางระบบนี้เป็นส่วนหนึ่งของการออกแบบโครงสร้างเงินเดือนที่สะท้อนตลาดและรองรับการขยายทีมได้อย่างต่อเนื่อง
สรุป
การตั้งเงินเดือนพนักงานจบใหม่ที่เป็นระบบเริ่มจากการมีช่วงเงินเดือนอ้างอิงของแต่ละระดับงาน และกำหนดล่วงหน้าว่าพนักงานใหม่ควรอยู่ที่จุดใดในช่วงนั้น โดยใช้ข้อมูลตลาดเป็นกรอบ
หากองค์กรของคุณกำลังวางกรอบเงินเดือนสำหรับการรับพนักงานใหม่ให้เป็นระบบ ทักมาคุยกันได้ครับ ยินดีให้คำปรึกษาเบื้องต้นโดยไม่มีค่าใช้จ่าย
คำถามที่พบบ่อย
การตั้งเงินเดือนพนักงานจบใหม่ควรใช้หลักเกณฑ์อะไร
ควรพิจารณาจากสามฐานหลัก ได้แก่ ตำแหน่งในช่วงเงินเดือนของระดับนั้น ข้อมูลตลาดในสายงานและอุตสาหกรรมเดียวกัน และปัจจัยเฉพาะของผู้สมัคร เช่น วุฒิการศึกษาหรือทักษะที่เพิ่มมูลค่าได้ทันที โดยปัจจัยเหล่านี้ควรอยู่ในกรอบที่กำหนดล่วงหน้า ไม่ใช่ปล่อยให้เป็นการต่อรองรายคน
พนักงานจบใหม่ควรอยู่ตรงไหนในช่วงเงินเดือน
พนักงานจบใหม่ที่เพิ่งเริ่มต้นในสายงานควรวางไว้บริเวณต้นถึงกลางช่วงเงินเดือน เพื่อให้มีพื้นที่เติบโตตามผลงานและประสบการณ์ที่สะสม และทำให้การขึ้นเงินเดือนประจำปีมีทิศทางที่ชัดเจน
ข้อผิดพลาดในการตั้งเงินเดือนจบใหม่ที่ควรระวังคืออะไร
ข้อผิดพลาดที่ควรระวังมีสามแบบ ได้แก่ การตั้งตามที่ผู้สมัครขอโดยไม่มีกรอบ การตั้งสูงเกินช่วงเงินเดือนของระดับนั้นจนพนักงานมีพื้นที่ขึ้นเงินเดือนน้อยลง และการไม่แยกระหว่างวุฒิการศึกษาที่ต่างกันในตำแหน่งงานเดียวกัน
ทำไมเงินเดือนแรกเข้าของพนักงานจบใหม่จึงส่งผลต่อโครงสร้างเงินเดือนขององค์กร
เงินเดือนแรกเข้าของพนักงานจบใหม่กระทบโครงสร้างในสองทาง คือ อาจทำให้เกิดภาวะที่เงินเดือนพนักงานใหม่กับพนักงานเก่าในระดับเดียวกันใกล้กันเกินไป และยังเป็นสัญญาณว่าช่วงเงินเดือนที่ตั้งไว้อาจล้าสมัยและยังไม่สะท้อนตลาดปัจจุบัน
หากตลาดแรงงานเปลี่ยน กรอบเงินเดือนจบใหม่ควรปรับอย่างไร
แนวทางที่ดีคือทบทวนช่วงเงินเดือนของแต่ละระดับงานตามรอบโดยอิงข้อมูลตลาดที่อัปเดต เมื่อช่วงเงินเดือนปรับแล้ว กรอบสำหรับพนักงานจบใหม่จะปรับตามโดยอัตโนมัติ ไม่ต้องตัดสินใจเป็นรายกรณี
บทความที่เกี่ยวข้อง
เผยแพร่โดย
Triple I HR Consultingทีมที่ปรึกษาด้านโครงสร้างเงินเดือน ระบบประเมินผลงาน และ Job Description